post\u0119powanie administracyjne zmierzaj\u0105ce do legalizacji samowoli budowlanej b\u0105d\u017a jej rozbi\u00f3rki<\/strong>.<\/p>\n\n\n\nW sytuacji, gdy nie ma podstaw prawnych do legalizacji samowoli budowlanej, organ nadzoru budowlanego nakazuje rozbi\u00f3rk\u0119 obiektu budowlanego b\u0105d\u017a jego cz\u0119\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Legalizacja obiektu budowlanego wymaga od inwestora przeprowadzenia takich dzia\u0142a\u0144, aby obiekt spe\u0142nia\u0142 wymogi techniczno-budowlane (by\u0142 zgodny z projektem), a jego posadowienie na gruncie by\u0142o zgodne z przepisami w zakresie planowania i zagospodarowania przestrzennego gminy. <\/p>\n\n\n\n
Legalizacj\u0119 samowoli budowlanej uruchamia Art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. <\/p>\n\n\n\n
Op\u0142ata legalizacyjna<\/h2>\n\n\n\n
Legalizacja samowoli budowlanej wi\u0105\u017ce si\u0119 z poniesieniem bardzo wysokiej op\u0142aty (kary) ustalanej wed\u0142ug sztywnego algorytmu.<\/p>\n\n\n\n
Wysoko\u015b\u0107 op\u0142aty legalizacyjnej ustala si\u0119 zgodnie z przepisami stosowanymi w zakresie stwierdzenia nieprawid\u0142owo\u015bci w trakcie obowi\u0105zkowej kontroli obiektu budowlanego, z tym \u017ce stawk\u0119 op\u0142aty (Art. 49 ust. 1 i Art. 49b ust. 4 pr. bud.) podwy\u017csza si\u0119 pi\u0119\u0107setkrotnie.<\/p>\n\n\n\n
W przypadku legalizacji samowoli budowlanej nale\u017cno\u015b\u0107 za t\u0119 czynno\u015b\u0107 stanowi iloczyn stawki op\u0142aty (s), wsp\u00f3\u0142czynnika kategorii obiektu budowlanego (k) i wsp\u00f3\u0142czynnika wielko\u015bci obiektu budowlanego (w). Stawka op\u0142aty (s) wynosi po podwy\u017cszeniu 25 000 z\u0142.<\/p>\n\n\n\n
Kategorie obiekt\u00f3w, wsp\u00f3\u0142czynnik kategorii obiektu oraz wsp\u00f3\u0142czynnik wielko\u015bci obiektu okre\u015bla za\u0142\u0105cznik do ustawy Prawo budowlane.<\/p>\n\n\n\n
W \u015bwietle dominuj\u0105cych orzecze\u0144 w sprawie op\u0142aty legalizacyjnej nale\u017cy stwierdzi\u0107, \u017ce op\u0142ata ta nie jest ani kar\u0105 ani te\u017c podatkiem, stanowi ona dobrowolnie uiszczan\u0105 nale\u017cno\u015b\u0107 do Skarbu Pa\u0144stwa. Op\u0142ata legalizacyjna jest wnoszona na konto Skarbu Pa\u0144stwa w \u015bci\u015ble okre\u015blonym terminie<\/strong>. <\/p>\n\n\n\nZaniechanie wniesienia op\u0142aty legalizacyjnej nie jest niewykonaniem kary i nie prowadzi do jej \u015bci\u0105gni\u0119cia w trybie post\u0119powania administracyjnego, lecz daje przes\u0142ank\u0119 do wydania przez organ nadzoru budowlanego decyzji nakazuj\u0105cej rozbi\u00f3rk\u0119 samowoli budowlanej. Wniesienie op\u0142aty legalizacyjnej uprawnia do zalegalizowania pope\u0142nionej samowoli budowlanej. W \u015bwietle interpretacji obowi\u0105zuj\u0105cych przepis\u00f3w, op\u0142ata legalizacyjna jest uprawnieniem, nie jest obowi\u0105zkiem.<\/p>\n\n\n\n
Czy mo\u017cliwe jest umorzenie op\u0142aty legalizacyjnej?<\/h2>\n\n\n\n
Op\u0142at\u0119 legalizacyjn\u0105 nalicza si\u0119 wg bardzo sztywnych zasad. Jeszcze do niedawna obni\u017cenie op\u0142aty legalizacyjnej nie mog\u0142o mie\u0107 miejsca. Od jakiego\u015b czasu w przestrzeni publicznej znana jest ocena Najwy\u017cszego S\u0105du Administracyjnego (NSA), zgodnie z kt\u00f3r\u0105, w sytuacji gdy wysoko\u015b\u0107 op\u0142aty legalizacyjnej jest znaczna i jako taka jest sprzeczna z zasad\u0105 sprawiedliwo\u015bci spo\u0142ecznej, mo\u017cliwe jest jej obni\u017cenie b\u0105d\u017a ca\u0142kowite jej wyeliminowanie<\/strong>.<\/p>\n\n\n\nW ocenie NSA podstaw\u0105 do takiego dzia\u0142ania s\u0105 przepisy ordynacji podatkowej dotycz\u0105ce ulg uznaniowych. Bior\u0105c powy\u017csze pod uwag\u0119, inwestor mo\u017ce wyst\u0105pi\u0107 do wojewody o cz\u0119\u015bciowe lub ca\u0142kowite umorzenie op\u0142aty legalizacyjnej<\/strong>. <\/p>\n\n\n\nZw\u0142aszcza, \u017ce op\u0142aty legalizacyjne nie s\u0105 ma\u0142e. Najni\u017csza op\u0142ata legalizacyjna wynosi 25 000 z\u0142, najwy\u017csza za\u015b 900 000 z\u0142<\/strong>. <\/p>\n\n\n\nPrzyk\u0142adem mo\u017ce by\u0107 np. kategoria budynk\u00f3w jednorodzinnych, dla kt\u00f3rych wsp\u00f3\u0142czynnik obiektu budowlanego (k) wynosi 2,0 a wsp\u00f3\u0142czynnik wielko\u015bci obiektu budowlanego (w) wynosi 1. Op\u0142ata legalizacyjna dla takiego budynku wyniesie 50 000 z\u0142 (2 x 1 x 25 000= 50 000 z\u0142).<\/p>\n\n\n\n
W jakiej sytuacji organ nadzoru budowlanego nie mo\u017ce wymierzy\u0107 kary z tytu\u0142u nielegalnego przyst\u0105pienia do u\u017cytkowania budynku?<\/h2>\n\n\n\n
Zgodnie z wyrokiem Naczelnego S\u0105du Administracyjnego z 12 czerwca 2019 r. (II OSK 1972\/17) organ nadzoru budowlanego nie mo\u017ce wymierzy\u0107 kary inwestorowi, kt\u00f3ry rozpocz\u0105\u0142 u\u017cytkowanie budynku wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budow\u0119<\/strong>. We wskazanym wyroku NSA stwierdzi\u0142, \u017ce w przypadku zawiadomienia o rozpocz\u0119ciu u\u017cytkowania samowoli budowlanej, w stosunku do kt\u00f3rej inwestor nie uzyska\u0142 wymaganego prawem pozwolenia na budow\u0119, uruchomiony zostaje tryb post\u0119powania uj\u0119ty w Art. 48 (nakaz rozbi\u00f3rki) ustawy Prawo budowlane. <\/p>\n\n\n\nPost\u0119powanie w trybie Art. 48 wy\u0142\u0105cza mo\u017cliwo\u015b\u0107 zastosowania do u\u017cytkownika tego obiektu procedury przewidzianej w Art. 57 ust.7 Prawo budowlane (na\u0142o\u017cenie kary z tytu\u0142u nielegalnego u\u017cytkowania obiektu budowlanego), poniewa\u017c ko\u0144czy si\u0119 ono op\u0142at\u0105 legalizacyjna b\u0105d\u017a nakazem rozbi\u00f3rki.<\/p>\n\n\n\n
W \u015bwietle wyroku NSA, op\u0142ata legalizacyjna b\u0105d\u017a rozbi\u00f3rka obiektu traktowanego jako samowola budowlana, to bardzo dotkliwe formy zako\u0144czenia post\u0119powania wynikaj\u0105ce z Art. 48. Kara za ich zastosowanie zast\u0119puje niejako kar\u0119 z tytu\u0142u nielegalnego u\u017cytkowania obiektu budowlanego.<\/p>\n\n\n\n
\u0141\u0105czenie trybu wymierzenia kary za nielegalne u\u017cytkowanie obiektu (Art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego) z innymi, samodzielnymi trybami zwi\u0105zanymi z samowolami budowlanymi jest niecelowe.<\/p>\n\n\n\n
Wed\u0142ug NSA:<\/p>\n\n\n\n
\u201eZawiadomienie o zako\u0144czeniu budowy, o kt\u00f3rym mowa w Art. 54 lub uzyskanie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na u\u017cytkowanie z Art. 55 ustawy Prawo budowlane, dotyczy budowy prowadzonej legalnie, a wi\u0119c na podstawie pozwolenia na budow\u0119. Gdy trwa post\u0119powanie legalizacyjne lub naprawcze (Art. 48) nie jest mo\u017cliwym przyj\u0119cie, \u017ce zaistnia\u0142y warunki do wymierzenia kary z tytu\u0142u nielegalnego u\u017cytkowania obiektu budowlanego zawarte w Art. 57 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, dotycz\u0105ce naruszenia dyspozycji Art. 54 i Art. 55 Prawa budowlanego.\u201d<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n
Przedawnienie samowoli budowlanej<\/h2>\n\n\n\n
Zgodnie z wyrokiem Naczelnego S\u0105du Administracyjnego z dnia 8 grudnia 2009 r., mo\u017cliwo\u015b\u0107 wymierzenia kary za u\u017cytkowanie samowoli budowlanej przedawnia si\u0119 podobnie, jak w przypadku zobowi\u0105za\u0144 podatkowych, tj. po 3 albo 5 latach od chwili przyst\u0105pienia do u\u017cytkowania<\/strong>.<\/p>\n\n\n\nJakie sankcje karne gro\u017c\u0105 za samowol\u0119 budowlan\u0105? <\/h2>\n\n\n\n
\u015awiadome wszcz\u0119cie i kontynuowanie budowy przez inwestora bez dokumentacji wymaganej prawem prowadzi do sankcji karnych. M\u00f3wi o tym Art. 90. ustawy prawo budowlane, kt\u00f3rego tre\u015b\u0107 brzmi:<\/p>\n\n\n\n
\u201eKto, w przypadkach okre\u015blonych w Art. 48 (budowa bez wymaganego pozwolenia na budow\u0119 lub zg\u0142oszenia budowy) Art. 49b, Art. 50 ust. 1 pkt. 1 lub Art. 50 ust. 1 pkt. 2, wykonuje roboty budowlane, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolno\u015bci albo pozbawienia wolno\u015bci do lat 2\u201d. <\/p><\/blockquote>\n\n\n\n
Przeczytaj: Jak sprawdzi\u0107, czy dzia\u0142ka jest budowlana?<\/a><\/p>\n\n\n\nPodstawa prawna:<\/p>\n\n\n\n
- Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane.<\/li>
- Wyrok NSA 12 czerwca 2019 r. (II OSK 1972\/17).<\/li><\/ol>\n\n\n\n
Zdj\u0119cie: Pixabay.com<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Dzia\u0142ania uznawane za samowol\u0119 budowlan\u0105 W praktyce samowola budowlana wyst\u0119puje w\u00f3wczas, gdy zostan\u0105 naruszone przepisy prawa budowlanego okre\u015blonego w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":778,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[4],"tags":[21,8],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/geoportal360.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/776"}],"collection":[{"href":"https:\/\/geoportal360.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/geoportal360.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/geoportal360.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/geoportal360.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=776"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/geoportal360.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/776\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":823,"href":"https:\/\/geoportal360.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/776\/revisions\/823"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/geoportal360.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/778"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/geoportal360.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=776"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/geoportal360.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=776"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/geoportal360.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=776"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}